Het begint vaak onschuldig.
Een medewerker die zich vaker terugtrekt in overleggen. Een leidinggevende die denkt: “Het zal de werkdruk wel zijn.” HR dat het signaal noteert, maar nog even aankijkt, omdat er op dat moment simpelweg te veel speelt.
En de druk ís ook hoog. De verzuimcijfers breken records en de lat ligt telkens hoger. We verwachten flexibiliteit, eigenaarschap en mentale weerbaarheid. We werken hybride, vaak op afstand. En we willen ons wel verbonden voelen. Tegelijkertijd werken er op de werkvloer steeds meer generaties samen, elk met eigen opvattingen over loyaliteit, communicatie en verantwoordelijkheid.
Wat voor de één normaal is, voelt voor de ander als onbegrip of zelfs afwijzing. In mijn werk zie ik hoe juist dat spanningsveld de voedingsbodem vormt voor conflicten. Niet omdat mensen niet willen, maar omdat ze elkaar niet meer echt verstaan.
De grens tussen recht en menselijkheid
Als jurist en mediator word ik vaak pas betrokken als de situatie al is vastgelopen. Als gesprekken stroef zijn geworden, het vertrouwen is beschadigd en ziekteverzuim inmiddels onderdeel van het dossier is. En bijna altijd denk ik dan: dit had eerder gekund. Niet door harder in te grijpen, maar door eerder het gesprek te voeren op een andere manier. Veel onrust ontstaat namelijk op het moment dat mensen het gevoel hebben dat er over hen wordt gesproken, in plaats van met hen.
Voorkomen is een vak apart
Samen met mijn vakgenoten schreef ik de praktijkgids Mediation en Arbeidsconflicten – van signalen herkennen tot oplossing. Dit boek is geschreven vanuit het Prediation® gedachtegoed: voorkomen dat conflicten escaleren door vooraf duidelijke afspraken te maken, verwachtingen uit te spreken en ruimte te creëren voor regie en persoonlijk leiderschap. Niet alleen bij medewerkers, maar juist ook bij leidinggevenden en HR.
Prediation® Experts spelen daarin een sleutelrol. Niet als probleemoplossers die alles moeten fixen, maar als gespreksvoerders die veiligheid creëren. Het gaat om:
Vertragen op het moment dat alles versnelt:
Vragen stellen in plaats van aannames doen.
Het ongemak opzoeken:
Het ongemakkelijke gesprek niet uit de weg gaan, maar juist inzetten vóórdat het escaleert. Benoemen wat er schuurt, zonder oordeel, vóórdat de bom barst.
Regie teruggeven:
Ruimte creëren voor persoonlijk leiderschap bij zowel medewerker als leidinggevende.
De rode draad in mijn werk als jurist, expert en ondernemer is steeds dezelfde: duurzame oplossingen ontstaan niet uit regels of procedures alleen. Ze ontstaan uit helderheid, regie en wederzijds begrip. Als mensen zich gehoord voelen en weten waar ze aan toe zijn, daalt de spanning. En daarmee vaak ook het verzuim.
Misschien is dat wel de grootste winst van Prediation®: niet wachten tot het misgaat, maar investeren de relatie terwijl het nog kan. Juist in een tijd waarin de druk hoog is en de verwachtingen groot zijn. Niet alles is te voorkomen, maar veel meer dan we denken, wel!
Uiteindelijk willen we in essentie allemaal hetzelfde: duidelijkheid, erkenning en het gevoel dat ze ertoe doen. Mijn missie is om organisaties, HR-professionals en ondernemers te helpen bouwen aan duurzame relaties die juridisch stevig, maar bovenal menselijk kloppend zijn.
Soms begint die weg naar een toekomstbestendige organisatie gewoon met een goed gesprek.
Of een extra sterke cappuccino!
Simone Hornstra is jurist, mediator en Prediation® Expert bij Voorkans. Ze werkt op het snijvlak van recht, menselijk gedrag en leiderschap. Naast haar werk is ze oprichter van Mama met Recht en moeder van Noortje. Je mag haar wakker maken voor een scherp gesprek dat ergens over gáat, of een cappuccino met een scheutje karamel.
